Vasiyetname Nedir? Türleri, Şartları ve Örnek | 2026

Bir gün gelip hayatımızdaki en önemli kararlardan birini vermek durumunda kalırız: ölümümüzün ardından geride bıraktıklarımıza ne olacak? Türk hukukunda bu sorunun yanıtını vasiyetname verir. Oysa “nasıl yapılır, notere gitmek şart mı, el yazısıyla da olur mu?” gibi sorular pratikte çok sık karşımıza çıkar. Bu rehberde tüm bu sorulara, güncel mevzuat ve 2026 yılı noter ücretleriyle birlikte yanıt veriyoruz.
Vasiyetname Nedir?
Vasiyetname, miras bırakanın ölümünden sonra hüküm doğurmak üzere hazırladığı, malvarlığının kime kalacağını belirleyen yazılı ya da sözlü son istek belgesidir. Vasiyetname ne demek diye sorulduğunda en kısa yanıt budur; ancak hukuki sonuçları ve şekil koşulları bakımından dikkat gerektiren bir işlemdir. Türk Medeni Kanunu’nda (TMK) “ölüme bağlı tasarruf” başlığı altında, 531 ila 549. maddeler arasında düzenlenmektedir. Vasiyetname tek taraflı bir hukuki işlemdir: geçerliliği için karşı tarafın kabul beyanına ihtiyaç duyulmaz, bilgi ya da rızası aranmaz. Vasiyet eden kişi, ölümüne kadar istediği zaman vasiyetnamesini değiştirebilir veya tamamen geri alabilir; bu özgürlüğü kısıtlayan sözleşmeler ve taahhütler geçersizdir.
Vasiyetname ile yapılabilecekler kanunda tek tek sayılmıştır:
- Belirli kişileri mirasçı olarak atamak; vasiyetname ile miras bırakma en temel işlev budur (TMK m.516)
- Belirli bir mal veya hakkı kişiye bırakmak — belirli mal vasiyeti (TMK m.517)
- Mirasçılardan birini mirastan çıkarmak — ıskat (TMK m.510)
- Vakıf kurulmasını vasiyet etmek (TMK m.526)
- Mirasın paylaşım kurallarını ve yöntemini belirlemek
- Yedek veya art mirasçı atamak (TMK m.520-521)
- Belirli koşullar veya yükümlülükler öngörmek (TMK m.515)
- Vasiyeti yerine getirme görevlisi — vasiyet yürütücüsü — tayin etmek
Şunu da baştan söyleyelim: vasiyetname saklı pay sınırıyla kısıtlıdır. Miras bırakan, yasal mirasçılarının saklı paylarına vasiyetname yoluyla dokunamaz; yalnızca tasarruf edilebilir payı üzerinde serbestçe hareket edebilir. Saklı pay aşılırsa vasiyetname tamamen iptal olmaz; mirasçı, aşılan kısım için ayrı bir tenkis davası açar.
Vasiyetname Türleri: Resmi, El Yazılı ve Sözlü
TMK m.531 uyarınca vasiyetname üç biçimde yapılabilir. Her birinin ayrı şekil koşulları bulunmakta olup bu koşullardan herhangi birinin eksik olması vasiyetnameyi geçersiz kılar. Hangisinin seçileceği kişinin yaşına, sağlık durumuna, mal varlığının büyüklüğüne ve ne kadar güvence istediğine göre farklılaşır.
Resmi Vasiyetname Nasıl Yapılır?
Resmi vasiyetname, resmi bir memur tarafından iki tanığın katılımıyla düzenlenir (TMK m.532-537). Yetkili memur; noter, sulh hâkimi veya kanunla bu yetki kendisine tanınmış başka bir görevlidir. Uygulamada büyük çoğunlukla noter tercih edilmektedir; bu nedenle “noter vasiyetnamesi” olarak da bilinir.
Resmi vasiyetname süreci adım adım şöyle işler:
- Miras bırakan, son arzularını resmi memura sözlü olarak bildirir.
- Memur vasiyetnameyi yazar ya da yazdırır ve imzalaması için miras bırakana verir.
- Miras bırakan vasiyetnameyi okuyup imzaladıktan sonra memurun önünde iki tanığa “bu vasiyetnamemi okudum, son arzularımı eksiksiz içerdiğini beyan ediyorum” der.
- Tanıklar bu beyanı doğrulayan şerhi imzalar.
- Son olarak memur işlem tarihini düşer ve vasiyetname tamamlanmış olur.
Kimler tanık olamaz? TMK m.536 uyarınca; fiil ehliyeti bulunmayanlar, okuma yazma bilmeyenler, vasiyetnameden doğrudan yararlananlar ve bunların üstsoy, altsoy, kardeşleri ile eşleri tanıklık yapamaz. Bu kısıtlamaya aykırı biçimde belirlenen tanıklar, vasiyetnamenin iptali davası için zemin oluşturur.
Okuma yazma bilmeyen kişiler için özel bir düzenleme mevcuttur: vasiyetname iki tanık huzurunda miras bırakana okunur; kişi beyanının doğru olduğunu sözlü olarak onaylar ve parmak izi ile imza atar.
El Yazılı Vasiyetname Nasıl Yazılır?
El yazılı vasiyetname, notere gitmeden yapılabilen ve herhangi bir harç gerektirmeyen pratik bir yöntemdir. Bununla birlikte biçim koşulları son derece katı tutulmuştur (TMK m.538).
✅ El Yazılı Vasiyetname Şartları — Eksiksiz Karşılanmalı
- Başından sonuna kadar miras bırakanın el yazısıyla yazılmış olmalıdır. Bilgisayar çıktısı, daktilo ya da başkasının el yazısı geçersizdir; vasiyetnamenin yalnızca bir kısmının el yazısıyla yazılmış olması yeterli değildir.
- Tarih el yazısıyla ve eksiksiz biçimde — gün, ay, yıl — yazılmış olmalıdır. “Ocak 2026” gibi kısmi tarihler ya da tarih bölümünün boş bırakılması tek başına iptale yol açar. Tarih vasiyetnamenin hazırlandığı günü göstermelidir.
- Miras bırakan tarafından imzalanmış olmalıdır. İmza vasiyetnamenin sonunda yer almalı; paraf, baş harfler veya mühür imzanın yerini tutmaz.
Vasiyetnamenin hangi dilde yazılacağına ilişkin kanunda bir kısıtlama bulunmamaktadır; Türkçe dışında başka bir dilde de düzenlenebilir. Ancak sonradan çıkabilecek yorum sorunlarını önlemek adına Türkçe yazılması önerilir.
El yazılı vasiyetnamenin saklanmasına ilişkin kanunda özel bir düzenleme yapılmamıştır. Kişi isterse vasiyetnameyi notere ya da sulh hâkimine teslim edebilir, isterse güvenli bir yerde kendisi saklayabilir. Kaybolma, çalınma ya da kasıtlı imha riskine karşı noter veya yetkili mercilere emanet etmek tercih edilmesi gereken yoldur; zira ortadan kalkan bir vasiyetname hüküm doğuramaz.
Sözlü Vasiyetname Ne Zaman Geçerlidir?
Sözlü vasiyetname istisnai ve geçici nitelikte bir yöntemdir. Yalnızca aşağıdaki olağanüstü koşullardan birinin varlığı hâlinde başvurulabilir (TMK m.539-541):
- Yakın ölüm tehlikesi (terminal hastalık, ağır kaza vb.)
- Ulaşım engelinin kesilmesi
- Salgın hastalık
- Savaş gibi olağanüstü haller
Miras bırakan, son arzularını iki tanığa sözlü olarak açıklar ve tanıklardan birini bu beyanı sulh hâkimine ya da notere iletmekle görevlendirir. Kanun (TMK m.540), tanıkların bu bildirimi vakit geçirmeksizin yapması gerektiğini söyler; makul süre ölçütü Yargıtay tarafından belirlenmektedir. Ayrıca, olağanüstü hal sona erdikten sonra miras bırakan yazılı vasiyetname düzenleme imkânı bulursa ve bu imkânın doğmasından itibaren bir ay içinde düzenlemezse sözlü vasiyetname kendiliğinden hükümsüz olur (TMK m.541). Özetle sözlü vasiyetname şartları üçe indirgenir: olağanüstü hâlin varlığı, iki tanık ve tanıkların vakit geçirmeksizin yapacağı mahkeme bildirimi.
Olağanüstü hâl ortadan kalktıktan sonra miras bırakan, diğer vasiyetname türlerinden birini düzenleme imkânı bulursa sözlü vasiyetname de hükmünü kaybeder. Bu nedenle sözlü vasiyetname hiçbir zaman kalıcı bir çözüm olarak değerlendirilemez; koşullar düzelir düzelmez yazılı bir vasiyetname düzenlenmesi gerekir.
Vasiyetname Şartları ve Geçerlilik Koşulları
Bir vasiyetnamenin hukuki sonuç doğurabilmesi için hem vasiyeti yapan kişi hem de vasiyetnamenin içeriği açısından belirli koşulların yerine getirilmesi gerekir. Eksik kalan tek bir koşul, vasiyetnameyi mahkemede iptal edilebilir hale getirir.
Vasiyetname Yapabilmek için Gereken Ehliyet
Türk Medeni Kanunu (TMK) m.502 uyarınca vasiyetname yapabilmek için iki koşul birlikte aranır:
- On beş yaşını doldurmuş olmak: Vasiyetname yapılabilecek asgari yaş sınırdır. Reşit olmak aranmaz; 15 yaşını doldurmuş her kişi vasiyetname düzenleyebilir.
- Ayırt etme gücüne (temyiz kudretine) sahip olmak: Kişinin yaptığı işlemin anlam ve sonuçlarını kavrayabilmesi, iradesini serbestçe kullanabilmesi anlamına gelir.
Bu koşulların vasiyetname yapıldığı anda var olması yeterlidir; daha önce ya da sonra bunların bulunup bulunmadığı önem taşımaz. Kişi vesayet altında olsa, akıl hastalığı teşhisi almış olsa dahi vasiyetname düzenleme anında ayırt etme gücü mevcutsa vasiyetname geçerlidir.
Vasiyetname Geçerlilik Şartlarını Karşılamayan Tasarruflar
Şekle veya içeriğe ilişkin koşullar sağlanmadığında vasiyetname iptal edilebilir hâle gelir. El yazılı vasiyetnamede tarihin unutulması, sözlü vasiyetnamede 15 günlük sürenin kaçırılması ya da resmi vasiyetnamede tanık imzasının eksik kalması bunların başında gelmektedir. Geçersizlik mahkemece re’sen dikkate alınmaz; şikayet olmadan otomatik olarak hükümsüzleşmez. TMK m.559’daki süreler içinde dava açılması gerekir.
Vasiyetname ile Yapılamayacak İşlemler
Miras bırakanın tasarruf özgürlüğü kısıtlıdır. Vasiyetname ile:
- Yasal mirasçıların saklı payları ihlal edilemez
- Ahlaka veya hukuka açıkça aykırı yüklemeler getirilemez
- Bir mirasçı, yasal dayanaktan yoksun biçimde mirastan çıkarılamaz
- Kanunun emredici hükümlerine aykırı tasarruflarda bulunulamaz
Vasiyetname Kaç Yaşında Yapılabilir? 65 ve 80 Yaş Üstü Vasiyetname
İleri yaştaki müvekkillerimizin ve çocuklarının en çok sorduğu sorulardan biri bu: “65 yaşındayım, vasiyetname yapabilir miyim?” Cevap kesin — yapabilirsiniz. Vasiyetname düzenleme yaşı için kanunda bir üst sınır yoktur. Kişi 65, 80 hatta 95 yaşında da olsa, ayırt etme gücüne sahip olduğu sürece hukuki açıdan geçerli bir vasiyetname düzenleyebilir.
Öte yandan yaş ilerledikçe ehliyetsizlik iddiasıyla vasiyetnamenin iptali davası açılma riski artar. Özellikle bunama (demans), Alzheimer veya ağır hastalık dönemlerinde düzenlenen vasiyetnameler mahkemede sıkça sorgulanmaktadır. Bu nedenle ileri yaşta yapılacak vasiyetnamelerde aşağıdaki önlemler alınması tavsiye edilir:
📋 65+ Yaş Vasiyetnamesi için Pratik Öneriler
- Resmi (noter) vasiyetname tercih edilmesi — el yazılısına kıyasla iptali çok güçtür
- Vasiyetname tarihine yakın bir tarihte hekim raporu alınması (ayırt etme gücü belgelenir)
- Noterin tutanağında ayırt etme gücünün açıkça ifade edilmesi talep edilmesi
- Tanıkların bağımsız ve vasiyetnamenin içeriğiyle menfaat ilişkisi bulunmayan kişilerden seçilmesi
- Tek oturum yerine, önceden taslak görüşmesi yapılması
Vasiyetname için Sağlık Raporu Nereden Alınır?
Kanun sağlık raporu zorunluluğu öngörmemektedir. Ancak ileride açılabilecek ehliyetsizlik iddiasına karşı güvence sağlamak amacıyla ihtiyari olarak alınabilir. Vasiyetname için sağlık raporu nereden alınır sorusunun yanıtı kısa: herhangi bir devlet hastanesi veya özel klinikten aile hekimi, psikiyatrist ya da nörolog bu raporu düzenleyebilir; özel bir makama başvurma zorunluluğu yoktur. Raporda “kişinin ruh sağlığı yerindedir, yaptığı işlemin bilinci ve iradesi mevcuttur” benzeri bir ifadenin yer alması yeterlidir. Raporun vasiyetname günüyle aynı gün ya da birkaç gün içinde alınması önerilir; eski tarihli raporların iptale karşı kanıtlama gücü zayıflar.
Bozulmayan Vasiyetname Hangisidir?
“Bunu yaptırsam bozamazlar değil mi?” — bu soruyu çok duyarız. Kesin anlamda bozulmaz vasiyetname yoktur. Vasiyetname her zaman belirli koşullar altında iptal davası konusu olabilir. Bununla birlikte bazı biçimler çok daha sağlam hukuki koruma sağlar.
El Yazılı Vasiyetname Bozulabilir mi?
El yazılı vasiyetname, pratik ve masrafsız olması nedeniyle tercih edilir. Ancak iptal riski en yüksek tür olduğu da bir gerçektir. Tarih eksikliği, el yazısının tamamıyla kişiye ait olmadığı iddiası, imzanın sahte olduğu iddiası ya da ayırt etme gücünün sorgulanması — bu başlıkların her biri ayrı bir iptal gerekçesi olabilir. Bunlara ek olarak el yazılı vasiyetname kaybolabilir ya da kasıtlı olarak imha edilebilir. Önemli mal varlıkları söz konusu olduğunda el yazılı vasiyetnameye tek başına güvenmek hukuki risk barındırır.
Noterde Yapılan Vasiyetname Bozulur mu?
Peki noter vasiyetnamesi neden daha güvenli? Birkaç somut fark var:
- Noterlik sicil kayıtlarında muhafaza edilir; kaybolma veya imha riski yoktur
- İki bağımsız tanık huzurunda düzenlendiğinden şekil koşulları tartışmaya son derece kapalıdır
- Noterler ayırt etme gücünü bizzat değerlendirir; gerektiğinde bunu tutanağa yansıtır
- UYAP sistemine bildirilebilir; mirasçılar ölümden sonra vasiyetnamenin varlığından haberdar olabilir
Bununla birlikte noter vasiyetnamesi de iptal davası açılabilecek durumlardan bağışık değildir. Ehliyetsizlik, yanılma, aldatma, korkutma ya da saklı pay ihlali gerekçesiyle mahkemeye taşınabilir. Ama bu davaları kazanmak kolay değildir; ispat yükü davacıdadır ve noterlik tutanağına karşı güçlü delil getirmek gerekir.
Vasiyetname Nasıl Bozulur?
Vasiyetname üç yolla geçerliliğini yitirir:
- Miras bırakanın iradesini geri alması: Yeni bir vasiyetname düzenlemek (öncekinin zımni iptali), vasiyetnameyi fiziksel olarak yok etmek ya da notere yazılı geri alma bildirimi yapmak.
- Mirasçıların iptal davası açması: TMK m.557-558 kapsamındaki sebeplerden biri varsa, süresi içinde asliye hukuk mahkemesine başvurularak.
- Tenkis davası: Saklı pay ihlali varsa saklı pay sahibi mirasçılar vasiyetnameyi iptal ettirmeden, orantılı indirim yoluyla paylarını geri almak için tenkis davası açabilir.
Vasiyetname ile Mirastan Çıkarma (Iskat)
Pratikte en çok danışmanlık talep ettiğimiz konu mirastan çıkarmadır. Türk hukukunda mirastan çıkarma “ıskat” olarak adlandırılmakta; yalnızca iki sınırlı hâlde mümkün kılınmaktadır (TMK m.510).
⚠️ Mirastan Çıkarmanın (Iskat) Hukuki Koşulları
- Miras bırakana veya yakınlarına karşı ağır suç işlenmesi: Kasten adam öldürme, ağır yaralama, cinsel saldırı, yağma gibi eylemler.
- Aile hukukundan doğan yükümlülüklerin ağır biçimde çiğnenmesi: Bakım yükümlülüğünü sürekli olarak yerine getirmeme, aile bağlarını fiilen koparma gibi hâller.
Bu iki koşulun dışındaki kişisel gerekçeler — “sevilmiyor”, “uzun süredir görüşülmüyor”, “yardım etmedi” — hukuken geçerli ıskat sebebi sayılmaz. Bu tür vasiyetnameler mahkemede doğrudan iptal edilir.
Iskat, vasiyetnamede açıkça belirtilmelidir. Gerekçenin de yazılması önerilir; gerekçe belirtilmemesi hâlinde çıkarılan mirasçının altsoyu yasal payını alabilir (cezai ıskat — TMK m.511). Avukat yardımı alınmadan hazırlanan mirastan çıkarma vasiyetnameleri, hukuki dayanak zayıflığı nedeniyle mahkemede kolaylıkla geçersiz sayılmaktadır.
Saklı Pay Nedir? Somut Hesaplama Örneği
Miras bırakan, yasal mirasçıların saklı paylarına vasiyetname ile müdahale edemez. Saklı paylar TMK m.506’da şöyle belirlemiştir:
- Altsoy (çocuklar, torunlar vb.): Yasal miras payının 1/2’si
- Ana ve babanın her biri: Yasal miras payının 1/4’ü
- Sağ kalan eş: Her hâlükarda yasal miras payının tamamı
Somut örnek: Miras bırakanın iki çocuğu vardır, başka yasal mirasçı yoktur. Terekenin değeri 1.000.000 TL’dir. Her çocuğun yasal miras payı 500.000 TL’dir. Saklı payları ise bunun 1/2’si — yani her biri için 250.000 TL’dir. Toplam saklı pay 500.000 TL. Demek ki miras bırakan, vasiyetname ile serbestçe tasarruf edeceği pay olan 500.000 TL üzerinde istediği kişiye bırakabilir. Çocuklara ait 500.000 TL’ye vasiyetle dokunamaz.
Mirastan Çıkarma Vasiyetname Örneği
Mirastan çıkarma (ıskat) içeren bir vasiyetnamede bulunması gereken unsurlar:
- Iskat edilecek kişinin tam adı, T.C. kimlik numarası ve miras bırakanla yakınlık derecesi
- Iskat gerekçesi — TMK m.510’daki iki sebepten birini açıkça karşılayan ifade
- Iskat edilen kişinin payının kime bırakıldığı ya da serbest paya katılacağı
- Iskat edilen kişinin altsoyu varsa bunların durumuna ilişkin açıklama (TMK m.511)
noter vasiyetname ücreti 2026
Noterde vasiyetname yaptırmayı düşünenlerin en çok merak ettiği konu maliyettir. 30 Aralık 2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Adalet Bakanlığı Noterlik Ücret Tarifesi’ne göre kesinleşmiş rakamlar şunlardır:
📋 2026 Noterlik Ücret Tarifesi — Vasiyetname
| Kalem | Tutar |
|---|---|
| Düzenleme ücreti (vasiyetname ve vakıf senedi) | 2.661,62 TL |
| Yazı ücreti (sayfa başına) | 80,68 TL |
| Asgari noter ücreti (bir işlemde) | 58,82 TL |
| Standart vasiyetname tahmini toplam | ~2.800 – 3.000 TL |
Kaynak: Adalet Bakanlığı 30 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete, 1 Ocak 2026 yürürlük tarihi. Kesin tutar sayfa sayısına ve işlem kapsamına göre değişir; önceden notere danışınız.
Noter ücretleri tüm noterlikler için standarttır; bir noterlik bu ücretleri artıramaz ya da indirim yapamaz. Vasiyetnamenin iptali veya geri alınması hâlinde düzenleme ücretinin üçte ikisi iade edilmez.
Noterde vasiyetname ile vakıf senedi aynı tarife kapsamındadır. Vasiyetnameyi noterde saklatmak (emanete bırakmak) için ayrı bir emanet ücreti alınabilir. noterde vasiyetname ücreti bilgilerini öğrenmek için işlem yapacağınız noterliği önceden arayabilirsiniz.
Noterde Vasiyetname için Gerekli Belgeler
Notere gitmeden önce hazırlamanız gerekenler:
- Geçerli kimlik belgesi (T.C. nüfus cüzdanı veya pasaport)
- İki tanığın kimlik belgeleri — tanıkların vasiyetnamenin içeriğinden çıkar sağlamaması zorunludur
- Vasiyetname içeriğine ilişkin yazılı taslak — zorunlu değil ama süreci belirgin biçimde hızlandırır
- İleri yaştaki kişiler için: hekim raporu (zorunlu değil, ihtiyari güvence amaçlı)
Vasiyetname Örneği
Aşağıda hem el yazılı hem de resmi vasiyetname için temel çerçeve örnekler yer almaktadır. Bu örnekler yalnızca genel bilgi amaçlıdır. Gerçek bir mal varlığı söz konusu olduğunda içeriğin bir miras hukuku avukatı tarafından hazırlanması, sonradan çıkabilecek uyuşmazlıkları büyük ölçüde önler.
El Yazılı Vasiyetname Örneği
[Gün] / [Ay] / [Yıl]
VASİYETNAMEM
Ben, [Ad Soyad], [doğum tarihi], T.C. Kimlik No [xxxx], [tam adres] adresinde ikamet etmekteyim. Tam ve sağlıklı düşünce yeteneğime sahip olarak, ölümümden sonra hüküm ifade etmek üzere aşağıdaki son arzularımı beyan ediyorum:
[Malvarlığının paylaşımına ilişkin açık ve anlaşılır talimatlar. Taşınmazlar için tapu bilgileri, banka hesapları için banka ve şube bilgileri, diğer varlıklar için ayrıntılı tanımlar eklenmelidir.]
İmza: [El Yazısı İmza]
Dikkat: Bu metnin tamamının bizzat el yazısıyla yazılması ve el yazısıyla imzalanması zorunludur. Herhangi bir kısmının bilgisayarla yazılması vasiyetnameyi geçersiz kılar.
Resmi Vasiyetname Örneği
Resmi vasiyetname, noter tarafından belirlenen standart formata göre hazırlanır. “Resmi vasiyetname nasıl yapılır” sorusunun pratik yanıtı şudur: notere gidin, arzularınızı sözlü olarak aktarın; noter gereken biçimde belgeyi hazırlayacaktır. Önemli olan notere gitmeden önce ne istediğinizi — kime ne bırakacağınızı, varsa özel koşulları — net biçimde düşünmüş olmaktır.
Vasiyetname Nasıl Açılır ve Tenfiz Edilir?
Vasiyetnamenin hüküm doğurabilmesi için önce “açılması” gerekir. Miras bırakanın ölümünün öğrenilmesinin ardından vasiyetnameyi elinde bulunduran kişi, bunu gecikmeksizin sulh hukuk mahkemesine teslim etmekle yükümlüdür (TMK m.595). Teslimden sonra ise sulh hâkimi vasiyetnameyi bir ay içinde açar ve ilgililere okur (TMK m.596). Bu “bir ay” teslim değil, açılma süresine ilişkindir. Teslim yükümlülüğünü ihmal eden kişi hukuki sorumlulukla karşılaşabilir.
Mahkeme vasiyetnameyi teslim alınca şu işlemleri yapar:
- Vasiyetnameyi açar ve içeriğini tespit eder
- İşlemi tutanağa bağlar
- Mirasçılar ve ilgili kişilere tebliğ eder
“Vasiyetnamenin tenfizi” ise vasiyetname hükümlerinin fiilen yerine getirilmesidir. Vasiyetname tenfizi ne demek diye sorulduğunda şöyle yanıtlamak doğru olur: vasiyet bırakanın ölümünden sonra vasiyetnamede yer alan tasarrufların hayata geçirilmesi, yani mirasçı atamalarının uygulanması, belirli malların ilgili kişilere devredilmesi ve diğer ölüme bağlı tasarrufların icra edilmesi işlemidir. Miras bırakan bir vasiyet yürütücüsü atamışsa bu kişi vasiyetnamenin hükümlerini uygular; atanmamışsa yararlanacak kişi dava yoluyla hakkını talep eder.
Vasiyetname tenfizi davaları asliye hukuk mahkemesinde açılır. Vasiyetname tenfizi davaları Yargıtay içtihatlarına göre ayni hak sağlamaz; tenfiz kararı yalnızca taraflara karşı hüküm ifade eder. Yetkili mahkeme, miras bırakanın son yerleşim yeri mahkemesidir.
Dava sürecini UYAP Vatandaş Portalı‘ndan takip edebilirsiniz. Tenfiz davası teknik usul gerektirdiğinden bir miras hukuku avukatıyla yürütülmesi daha güvenlidir.
Vasiyetnamenin İptali
Vasiyetnamenin iptali için TMK m.557-558’de belirtilen sebeplerden birinin varlığı şarttır.
Vasiyetname İptal Sebepleri
- Ehliyetsizlik: Vasiyetname yapıldığı sırada miras bırakan ayırt etme gücünden yoksunsa (ağır bunama, bilinçsizlik hâli, ağır akıl hastalığı gibi)
- Yanılma: Miras bırakan, gerçek olmayan bir durumu gerçekmiş gibi sanarak tasarrufta bulunduysa
- Aldatma: Hile veya yanıltma yoluyla vasiyetname yaptırıldıysa
- Korkutma: Baskı, tehdit veya zorlama altında imzalatıldıysa
- Şekle aykırılık: El yazılı vasiyetnamede tarih eksikliği, resmi vasiyetnamede tanık şartının ihlali gibi durumlarda
- Hukuka veya ahlaka aykırılık: Kanunun emredici hükümlerine ya da genel ahlaka açıkça aykırı içerik barındırıyorsa
Vasiyetnamenin İptali Davası ve Süresi
Vasiyetnamenin iptali davası iki ayrı hak düşürücü süreye tabidir (TMK m.559):
⏰ İptal Davası Süreleri — Kaçırmayın
- 1 yıl: Vasiyetnamenin açıldığını ve iptal sebebini öğrendiği günden itibaren
- 10 yıl: Vasiyetnamenin açılmasından itibaren her hâlükarda (iyiniyetli kişiler için)
- 20 yıl: Kötüniyetle hareket edenler için her hâlükarda
Bu süreler hak düşürücü niteliktedir; geçtikten sonra iptal davası açılamaz. Vasiyetnamenin açılmasının davacıya ne zaman tebliğ edildiği kritik önem taşır; bu tarih titizlikle takip edilmelidir.
Görevli mahkeme: Asliye Hukuk Mahkemesi (HMK m.2 — malvarlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme). Yetkili mahkeme: miras bırakanın son yerleşim yeri mahkemesi (TMK m.576). Not: Vasiyetnamenin açılması işlemi sulh hukuk mahkemesinde yapılır; ancak iptali davası asliye hukukta görülür.
Vasiyetnameyle atanmış mirasçılar da tıpkı yasal mirasçılar gibi reddi miras hakkına sahiptir; süre, atanmış mirasçılar için vasiyetnamenin resmen bildirildiği tarihten başlar.
Vasiyetname Saklı Payı İhlal Ederse Ne Olur? Tenkis Davası
Vasiyetname saklı pay sınırını aşarsa bu durum doğrudan iptale yol açmaz. Saklı pay sahibi mirasçı, saklı payını aşan kısmın iadesi için tenkis davası açabilir. Tenkis davası ayrı bir dava olup iptal davasından farklıdır; vasiyetnamenin tamamen ortadan kalkmasını değil, orantılı indirimini amaçlar.
Tenkis davasında mahkeme, vasiyetle sağlanan kazanımın saklı payı aşan bölümünü hesaplar ve bu kısmın davacıya iade edilmesine hükmeder. Dava, miras bırakanın son yerleşim yeri asliye hukuk mahkemesinde açılır (HMK m.2).
Sıkça Sorulan Sorular
Bu Yazıda Ele Aldıklarımız
Bu rehberde vasiyetname nedir sorusundan başladık; vasiyetname türleri, şartları ve geçerlilik koşullarını aktardık. Bozulmayan vasiyetname hangisidir, noter vasiyetname ücreti 2026 ne kadar, vasiyetname ile mirastan çıkarma nasıl yapılır, saklı pay nasıl hesaplanır, tenfiz ve iptal davası ne zaman açılır — bunların hepsini somut örneklerle ele aldık. Vasiyetname düzenleme yaşı, 65 yaş üstü vasiyetname ile vasiyetname için sağlık raporu gerekliliği gibi uygulamada sık sorulan sorulara da yanıt verdik. El yazılı vasiyetname geçerlilik şartları, resmi vasiyetname nasıl yapılır, sözlü vasiyetname ne zaman geçerlidir, vasiyetname geçerlilik şartları nelerdir, mirastan çıkarma vasiyetname örneği ve noterde vasiyetname ücreti bilgilerine de bu sayfada ulaşabilirsiniz. Resmi vasiyetname nasıl yapılır, evde vasiyetname nasıl hazırlanır ve vasiyetname nasıl düzenlenir sorularının yanıtları da yukarıdaki bölümlerde yer almaktadır.
⚖️ Miras Hukuku ve Vasiyetname Düzenlenmesinde Profesyonel Destek
Vasiyetname hazırlanması, mirastan çıkarma, tenfiz davası ve vasiyetnamenin iptali konularında miras hukuku alanında deneyimli ekibimizle iletişime geçin.
📱 0554 021 09 95 | 💬 WhatsApp
⚠️ Yasal Uyarı: Bu içerik vasiyetname hakkında genel bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her durumun kendine özgü koşulları bulunduğundan kişisel durumunuz için bir miras hukuku avukatından destek almanız önerilir.

